Veranderingen binnen een team kunnen frustrerend zijn, vooral als je het gevoel hebt dat sommige je niet begrijpen. Je voelt je onmachtig, misschien zelfs boos, omdat jouw perspectief en zorgen niet worden erkend. Deze gevoelens zijn volkomen begrijpelijk en je bent zeker niet de enige die hiermee worstelt. Tijdens verandertrajecten ontstaan vaak misverstanden die kunnen leiden tot spanningen en conflicten.
In dit artikel wil ik je laten zien:
- hoe je communicatiebarrières doorbreekt en een begripvolle werkplek creëert met een mentaal lexicon,
- hoe je zelf de leiding neemt om een begripvolle werkplek te creëren,
- en hoe je tot positieve gesprekken komt met behulp van het ‘OK-kwadrant’, een hulpmiddel dat ik vaak gebruik tijdens mijn coaching sessies.
De Basis voor Begrip: Doorbreek Communicatiebarrières
Begrijpen je collega’s je niet? In ons werk (tech en digitalisering) is het een komen en gaan van hippe termen. Daarnaast verschijnen er geregeld nieuwe kengetallen en stuurcijfers, waarvan de berekening per bedrijf kan variëren. Jij wil gewoon dat je collega’s dezelfde taal en berekeningen gebruiken. Als dit niet het geval is, dan is er de kans dat jij en je collega’s langs elkaar heen werken. Het vastleggen van definities is daarom reuze handig. Ik heb al verschillende samenwerkingen zien mislukken, omdat mensen termen verschillend definiëren binnen dezelfde organisatie.
Neem de leiding: Creëer zelf een begripvolle werkplek
Besteed daarom de komende tijd eens aandacht aan jouw (persoonlijke) termen, begrippen en kengetallen. Jij en je collega’s spreken dezelfde ‘taal’ als jullie definities gelijk zijn, dus start met een lijst, stel het centraal beschikbaar en werk samen met je collega’s om het volledig te krijgen. Denk aan:
- Generieke en specialistische definities
- Vertalingen
- Berekeningen van kengetallen
Mentaal lexicon is een term die wordt gebruikt in de taalkunde. Mogelijke definities zijn “de persoonsgebonden en in de hersenen opgeslagen kennis van de betekenis, klank en vorm van woorden.” Het mentale lexicon wordt vanaf de babytijd opgebouwd. Ook vaktermen en bedrijfsjargon horen tot het mentale lexicon.
Het OK-Kwadrant voor Positieve Interacties
De Transactionele Analyse (TA) biedt waardevolle inzichten in hoe we met elkaar omgaan. Een belangrijk concept binnen TA is het OK-kwadrant, dat vier houdingen beschrijft die mensen kunnen aannemen:
- Ik ben OK, jij bent OK: Dit is de meest gezonde houding, waarbij beide partijen elkaar als gelijkwaardig en waardevol beschouwen.
- Ik ben OK, jij bent niet OK: Hierbij ziet iemand zichzelf als superieur en de ander als inferieur, wat kan leiden tot conflict en miscommunicatie.
- Ik ben niet OK, jij bent OK: Dit impliceert een gevoel van minderwaardigheid tegenover de ander, wat kan resulteren in onzekerheid en passiviteit.
- Ik ben niet OK, jij bent niet OK: In deze houding voelen beide partijen zich negatief over zichzelf en de ander, wat kan leiden tot stagnatie en een gebrek aan samenwerking.
Als je het gevoel hebt dat niemand je begrijpt, bepaalt dit vaak je houding binnen het OK-kwadrant. Dit gevoel van onmacht of boosheid kan ervoor zorgen dat je jezelf of anderen als minderwaardig beschouwt, wat samenwerking bemoeilijkt. Tijdens samenwerking is het van cruciaal belang om elkaar te begeleiden naar een “Ik ben OK, jij bent OK”-houding. Dit bevordert wederzijds respect en begrip, wat essentieel is voor succesvolle samenwerking en verandering.
Praktische Tips voor het Toepassen van het OK-Kwadrant
- Bewustwording: Help elkaar bewust te worden van eigen houdingen en de impact daarvan op interacties met anderen.
- Communicatie: Moedig open en eerlijke communicatie aan, waarbij iedereen de ruimte krijgt om zijn of haar perspectief te delen.
- Empathie: Stimuleer empathie door je in de ander te verplaatsen en begrip te tonen voor verschillende standpunten.
- Coaching: Nodig me uit voor een OK-kwadrant sessie voor het verbeteren van communicatieve vaardigheden en het versterken van het gevoel van eigenwaarde.
Met deze aanpak kunnen jij en ik samen werken aan een werkvloer waar iedereen zich begrepen en gewaardeerd voelt, wat de sleutel is tot duurzame en succesvolle verandering. Je bent namelijk niet alleen in jouw gevoelens, en met de juiste aanpak kunnen we deze obstakels overwinnen.
Om je beter voor te bereiden op het gesprek met je collega’s, bied ik je graag een gratis Get a Grip-coachinggesprek van 30 minuten aan. Klik hier
Romeo Goedel 